Zdobyli zamek, a potem go zburzyli. Dlaczego torunianie wystąpili przeciw Krzyżakom?
Toruń wydał pieniądze, żeby pozbyć się zdobytego zamku. W 1454 roku po kapitulacji Krzyżaków miasto przystąpiło do rozbiórki ich siedziby. Historycy wiążą tę decyzję między innymi z troską mieszczan o…
Ostrowąs. Osiem wieków historii wokół jednego sanktuarium
Biała wieża kościoła, barokowy obraz otoczony kultem i rozległy plac, na którym ustawiono dwadzieścia scen różańcowych. Dzisiejszy Ostrowąs jest efektem wielu stuleci zmian. Kolejne świątynie znikały, powstawały nowe, a historia…
Pomnik Lwa w Starym Zoo w Poznaniu. Historia rzeźby Augusta Gaula i Roberta Jaeckla
Wśród drzew Starego Zoo przy ulicy Zwierzynieckiej stoi potężny brązowy lew. Dziś na jego cokole uwagę zwraca tablica przypominająca o stuleciu poznańskiego ogrodu zoologicznego, ale pierwotny sens monumentu był zupełnie…
Grób niemieckiego leśniczego w skorzęcińskim lesie. Historia Paula Redlicha
Kilkaset metrów od leśniczówki w Starym Dworze, na zalesionym wzniesieniu, znajduje się samotna mogiła. Na ostatnim odcinku nie prowadzą do niej drogowskazy, a ostatnie metry trzeba pokonać wydeptaną ścieżką między…
Skarb Napoleona pod Krzywą Lipą. Legenda z drogi między Wierzchucinem a Lisinami
Przy drodze między Wierzchucinem a Lisinami łatwo minąć to miejsce bez zatrzymywania się. Wśród gęstej zieleni stoi stara lipa, a obok niej niewielka tablica. Dopiero jej treść przenosi ponad dwa…
Lej po rakiecie V-2 w Lisinach. Ślad tajnego poligonu Heidekraut ukryty w Borach Tucholskich
Przy drodze w Lisinach stoi niewielki drogowskaz. Kilka kroków dalej ustawiono ławkę i granitowy kamień informujący o rakiecie V-2 wystrzelonej z pobliskiego poligonu Heidekraut. Sam ślad wybuchu jest znacznie mniej…
Kowal, sukiennik i szewc. Jak Eksperymentarium przybliża historię dawnych cechów?
Podkowa, materiał i but wystarczą, aby rozpocząć opowieść o gospodarce dawnego miasta. W Eksperymentarium w Chojnicach dzieci poznają kowala, sukiennika i szewca, obracając elementy drewnianych stanowisk oraz wskazując przedmioty związane…
Koronowo oczami Piotra Jaśka. Między klasztorem, bitwą i legendą
W Koronowie historia nie zaczyna się od tablicy z datą ani od gabloty ustawionej pod ścianą. Czasem zaczyna się od zejścia do chłodnej piwnicy, dotknięcia ceglanej posadzki, ciężaru miecza w…
Anna Dłużewska-Sobczak o Borucie i największej kolekcji rzeźb demonicznych w Polsce. Boruta nie strzeże zamku sam
W łęczyckim zamku diabeł nie jest tylko legendą opowiadaną w starych murach. Ma swoje lochy, wiele wcieleń i skarby. Ma też całe grono demonicznych towarzyszy. Boruta bywa szlachcicem z szablą…
Livyatan od A do Z. Gigantyczny drapieżny krewny kaszalota z miocenu
Czaszka długa na około trzy metry, potężne szczęki i zęby przekraczające 36 centymetrów. Livyatan melvillei należał do wymarłych krewnych współczesnych kaszalotów, ale wyglądał i polował zupełnie inaczej niż dzisiejszy Physeter…
Mauzoleum w Tucholi. Zbrodnia w Rudzkim Moście i proces po latach
Szerokie schody, wysoki krzyż, orzeł i gryf. Mauzoleum przy ulicach Świeckiej i Chopina w Tucholi upamiętnia Polaków zamordowanych przez Niemców w Rudzkim Moście jesienią 1939 roku. Jest również miejscem ich…
Ilu naprawdę było Persów pod Termopilami? Herodot kontra współczesne szacunki
Herodot opisał wyprawę Kserksesa jako przedsięwzięcie o niemal niewyobrażalnej skali. Gdy zsumował żołnierzy, marynarzy i ludzi towarzyszących armii, otrzymał ponad pięć milionów osób. Dziś takich liczb właściwie się nie broni.…
Dlaczego upadła demokracja ateńska? Od wojny peloponeskiej do klęski z Macedonią
Demokracja ateńska nie skończyła się wraz z pierwszą wielką klęską miasta. Przetrwała wyniszczającą wojnę ze Spartą, dwa przewroty oligarchiczne i utratę dawnego imperium, a po rządach Trzydziestu Tyranów została odbudowana…
Ślady zębów dużego kota na szkielecie z Yorku. Pierwszy taki dowód z rzymskiej Europy
Rzymskie widowiska z udziałem dzikich zwierząt znamy przede wszystkim z antycznych tekstów, mozaik i reliefów. Znalezisko z Yorku dostarczyło jednak czegoś znacznie bardziej bezpośredniego. Na miednicy mężczyzny pochowanego w III…
Październik pełen wydarzeń w Muzeum Ziemi Kłodzkiej. Koncert, sztuka i historia regionu
Muzeum Ziemi Kłodzkiej w Kłodzku przygotowało na październik 2026 roku rozbudowany program wydarzeń. W kalendarzu znalazły się m.in. finisaż wystawy Bogusława Michnika, koncert z cyklu „Z klasyką przez Polskę”, warsztaty…
Ryba sprzed 254 milionów lat znaleziona niedaleko ogromnego krateru. To nowy gatunek
Ma około 15 centymetrów długości, ciało pokryte twardymi łuskami i pochodzi ze świata, w którym nie było jeszcze dinozaurów. Paleontolodzy opisali nowy gatunek ryby żyjącej pod koniec permu. Niemal kompletny…
Co Niemcy piszą o reparacjach dla Polski?
W niemieckiej debacie o reparacjach dla Polski nie ma jednego tonu. Oficjalne stanowisko rządu federalnego pozostaje niezmienne: Berlin uważa sprawę za prawnie zamkniętą. Jednocześnie w niemieckich mediach i wśród ekspertów…
Gmerki w Toruniu. Jak kupcy oznaczali towary i własny majątek?
Towar mógł podróżować bez właściciela, ale powinien dać się z nim powiązać. Średniowieczni kupcy posługiwali się w tym celu znakami umieszczanymi na ładunkach, pieczęciach i w dokumentach. Toruń przypomina o…
Symbole wolności. Historia godła i barw narodowych – nowa wystawa czasowa w Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie
Skąd się wzięły polskie symbole narodowe i jakie były ich dzieje? Od 29 września 2026 do 31 grudnia 2027 roku odpowiedzi na te pytania będzie można znaleźć na nowej wystawie…