Piwnica Romańska - oddział Muzeum Archeologicznego w Gdańsku, fot. Marcin FedorukPiwnica Romańska - oddział Muzeum Archeologicznego w Gdańsku, fot. Marcin Fedoruk

Tytuł „Materia widzenia” jest dwukrotnie znaczący. Z jednej strony odnosi się do oryginalnych obiektów artystycznych, wykreowanych ze światła i szkła. Z drugiej – nawiązuje do samego artysty, który nie zrezygnował z tworzenia mimo utraty wzroku.

Łukasz Rogiński w Piwnicy Romańskiej, 2023 r., fot. Marcin Fedoruk
Łukasz Rogiński w Piwnicy Romańskiej, 2023 r., fot. Marcin Fedoruk

Wkrótce będzie obchodził 90 urodziny. Jego dorobek twórczy i aktywność życiowa mogłyby zawstydzić niejednego artystę. Łukasz Rogiński wciąż tworzy i odkrywa przed publicznością nowe wymiary percepcji.

Przez całe życie był oddany sztuce. Kilka lat temu, gdy zaczął tracić wzrok, wymyślił własną technikę tworzenia, w której zmysł dotyku i wyobraźnia przestrzenna dają wolność kreacji. W ten sposób powstały obiekty artystyczne malowane światłem. Te małe dzieła sztuki są wykonane z kawałków szkła, ułożonych w staranne kompozycje. Przypominają abstrakcyjne płaskorzeźby, zamknięte w prostokątnych ramach.

Ramy pełnią jeszcze jedną, decydującą funkcję wizualną: w nich zamontowane jest oświetlenie o odpowiedniej barwie i mocy, zgodnie z wizją artysty. Światło krąży wewnątrz materii, załamuje się w szklanych bryłach, wydobywając z nich kształty, głębię i wrażenia. W szklanych kompozycjach Łukasza Rogińskiego fragmentacja i kruchość zostają podporządkowane rygorowi formy, tworząc struktury o wyjątkowej spójności wewnętrznej.

Piwnica Romańska zaprasza na wernisaż wystawy Łukasza Rogińskiego “Materia widzenia” – 14 marca 2026 roku o godzinie 19:00. Wstęp wolny. Wydarzenie zbiega się w czasie z okrągłymi urodzinami artysty, który upodobał sobie zabytkowe podziemia pod Placem Dominikańskim w Gdańsku.

Na Placu Dominikańskim trwa rewitalizacja Hali Targowej. Aby trafić do muzeum, trzeba iść od strony ul. Pańskiej, a następnie wzdłuż muru przy bazylice św. Mikołaja.

Zapowiedź na stronie Muzeum: https://archeologia.pl/aktualnosci/piwnica-aktualnosci/materia-widzenia-lukasz-roginski/

Wydarzenie na Facebooku: https://www.facebook.com/events/1930298857570383

Łukasz Rogiński urodził się 27 lutego 1936 roku w Wilnie. Oboje rodzice byli artystami malarzami, a wuj, Stanisław Żukowski, to znany wileński grafik.

Ukończył Państwową Wyższą Szkołę Sztuk Plastycznych w Gdańsku (obecnie Akademia Sztuk Pięknych) w pracowni Piotra Potworowskiego. Zajmował się grafiką, malarstwem, ceramiką.

Obiekt artystyczny - 1 - aut. Łukasz Rogiński
Obiekt artystyczny – 1 – aut. Łukasz Rogiński
Obiekt artystyczny - 2 - aut. Łukasz Rogiński
Obiekt artystyczny – 2 – aut. Łukasz Rogiński

Jego prace otrzymali: Jan Paweł II, Czesław Miłosz, Jan Nowak Jeziorański, Margaret Thatcher, Edward Kennedy, Jane Fonda. Odznaczony odznaką „Za zasługi dla Gdańska”, Srebrnym Krzyżem Zasługi i odznaką „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej” oraz nagrodami Prezydenta Miasta Gdańska i Burmistrza Turku (Finlandia).

Do jego projektów i realizacji należą między innymi fasady kamieniczek przy ul. Grobla i ul. Szerokiej w Gdańsku (1969 r.) oraz fontanna na skwerze Kościuszki w Gdyni (1974 r.).

Prace Łukasza Rogińskiego znajdują się w zbiorach: Muzeum Narodowego w Gdańsku i Szczecinie, Muzeum Gdańska, Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku, Narodowego Muzeum Morskiego w Gdańsku, Muzeum Zamkowego w Malborku, Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, Muzeum Sztuki w Turku (Finlandia), Biblioteki PAN w Gdańsku, Biblioteki Narodowej w Warszawie, Biblioteki Uniwersyteckiej w Toruniu.

Obiekt artystyczny - 3 - aut. Łukasz Rogiński
Obiekt artystyczny – 3 – aut. Łukasz Rogiński
Obiekt artystyczny - 4 - aut. Łukasz Rogiński
Obiekt artystyczny – 4 – aut. Łukasz Rogiński

Recenzja napisana przez Marka Barana:

Wystawą „Materia widzenia” Łukasz Rogiński zaskakuje nas artystycznie na kilku poziomach. Obrazy wychodzą z ram będących podstawą, z której wyłaniają się trójwymiarowe, świetlne rzeźby. Rzeźby te poprzednio mogliśmy zobaczyć w „płaskiej” formie. Teraz nabierają głębi: możemy poczuć się, jakbyśmy weszli w ich materię, by kontemplować ją we wszystkich trzech wymiarach.

Artysta zredukował paletę barw do bieli. Pisząc „paleta barw” mam na myśli paletę światła, bo Rogiński od kilku lat „maluje” światłem. Tym razem nie zobaczymy jednak błękitów (granatów), zieleni czy żółci. Pozostaje biel, z której Mistrz potrafi wyczarować więcej niż byśmy mogli sobie wyobrazić. Redukcja koloru to bardzo odważny i mocny akcent, świadczący o poziomie artystycznym prac i warsztacie twórcy, który potrafi jedną barwą tak wiele wyrazić.

Poza rzeźbami elementem wystawy są lampiony. Powstały w podobny sposób, ale są oświetlone prawdziwym, żywym światłem świec. Światło jest w podstawie, podobnie jak w przypadku świetlnych rzeźb. Wykorzystanie zmieniającego się światła świec powoduje, że nie ma nad nim kontroli. Pulsuje, drga i daje całkiem inne wrażenie niż stabilne i przewidywalne światło elektryczne. Nie jest to czyste, chłodne światło – jest ono ciepłe, a więc bardziej przyjazne.

Trzecią częścią wystawy i kolejnym zaskoczeniem dla odbiorcy są obrazy stworzone przy użyciu tłuczonego szkła. Są one najbardziej tradycyjne w formie. Powstały z wykorzystaniem szkła przezroczystego i witrażowego. Uzyskane kompozycje są podświetlone, co wydobywa ich charakter i piękno. Drobiny szklane sprawiają wrażenie białego piasku z inkrustacjami w bursztynowym odcieniu.

Autor określa prezentowane na wystawie prace mianem form stochastycznych. Powstawały one bez wcześniejszego planu czy szkicu. Są dziełem przypadku, nie efektem kalkulacji, obliczania odległości między poszczególnymi elementami kompozycji.

Nie można pominąć faktu, że od lat Rogiński jest zainspirowany fizjologią ludzkiego ciała. Potrafi twórczo przetwarzać rzeczy dotyczące materii ciała, jego funkcjonowania. Prace pokazują, jak bardzo ta kwestia jest dla Artysty inspirująca.

Filozofię tworzenia Łukasza Rogińskiego świetnie oddaje cytat z powieści Olgi Tokarczuk „Bieguni”: Prawdziwa ludzka władza może dotyczyć tylko ludzkiego ciała – i tak się ją właśnie sprawuje. Ustanowienie państw i granic międzypaństwowych każe ludzkiemu ciału pozostawać w jasno określonej przestrzeni; istnienie wiz i paszportów – kontroluje jego naturalną potrzebę ruchu i przemieszczania się.

Źródło: Muzeum Archeologiczne w Gdańsku

By Ola A.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *